Niğbolu Muharebesi
Yıldırım Bayezid'in büyük Haçlı ordusunu yok ettiği zafer.
Özet Bilgi Tablosu
| Özellik | Detay |
|---|---|
| Destansı Muharebeler | Niğbolu Muharebesi |
| Tarih | 25 Eylül 1396 |
| Konum | Niğbolu, Bulgaristan (43.7, 24.9) |
| Taraflar, Komutanlar ve Kuvvet Dengesi | Osmanlı Devleti: Yıldırım Bayezid (Kuvvet: 20,000, Kayıp: 5,000) · Haçlı Ordusu: Sigismund (Kuvvet: 100,000, Kayıp: 40,000) |
| Hava Durumu | Sonbahar |
| Sonuç | Osmanlı Zaferi |
Taraflar, Komutanlar ve Kuvvet Dengesi
Osmanlı Devleti
- Komutan
- Yıldırım Bayezid
- Konum / Rol
- Savunan
- Kuvvet
- 20,000
- Kayıp
- 5,000
Haçlı Ordusu
- Komutan
- Sigismund
- Konum / Rol
- Saldıran
- Kuvvet
- 100,000
- Kayıp
- 40,000
Tarihsel Önemi
Son büyük Haçlı seferi başarısız oldu.
Sonuç
Osmanlı Zaferi
Muharebenin Kronolojik Safhaları
-
1. 12–24 Eylül 1396
Niğbolu Kalesinin Kuşatılması ve Osmanlı Ordusunun Yaklaşması
12 Eylül'de Haçlı ordusu, kireçtaşı kayalıklar üzerinde doğal bir savunma mevkiine sahip Niğbolu Kalesi önüne vardı. Kuşatma makineleri getirmeyen Haçlılar, kaleyi zorla ele geçiremeyince şehri ablukaya alıp açlıkla teslim almaya karar verdi. Kale muhafızı Doğan Bey, Sultan Bayezid'in yardıma geleceğinden emin olarak güçlü tahkimatla savunmayı sürdürdü. İki hafta boyunca Haçlılar nöbetçi yerleştirmeyip vakit geçirirken, Tırnova yönüne keşfe gönderilen beş yüz Macar süvarisi Osmanlı ordusunun yaklaşmakta olduğunu bildirdi. Bayezid'in Şıpka Geçidi üzerinden hızla ilerlediği haberi ordugâhta kargaşaya yol açtı.
-
2. 25 Eylül 1396
Müttefik Savaş Meclisindeki Tartışma ve Taarruz Kararı
25 Eylül şafağında sancaklar altında toplanan orduda Macar Kralı Sigismund, keşif kollarının Türk öncülerini gördüğünü bildirerek taarruzun iki saat ertelenmesini istedi. Düşmanın tertibatı ve mevcudu anlaşılana kadar bekleme teklifi Fransız konseyinde sert bir tartışmaya yol açtı. Yaşlı şövalyelerden Coucy ve Jean de Vienne kralın bekleme tavsiyesine uyulmasını savunduysa da Fransa Konnetablı D'Eu, Sigismund'un zafer şerefini tek başına sahiplenmek istediğini öne sürdü. Genç şövalyelerin desteğini alan D'Eu ertelemeyi reddetti. İhtiyat tavsiyelerini korkaklık olarak niteleyen bu uzlaşmaz tutum neticesinde D'Eu derhal taarruz kararı alarak öncü birliklerin başına geçti.
-
3. 25 Eylül 1396
Fransız Süvarilerinin Güney Tepelerine Yönelik İlerlemesi
Fransız şövalyeleri, yanlarındaki atlı okçularla birlikte arkalarını Niğbolu Kalesi'ne vererek güneydeki tepelerden inen Osmanlı güçlerini karşılamak üzere ileri atıldı. Nevers ve Coucy ana kuvvetleri yönetirken, D'Eu öncü süvarilerin başında yer aldı; Rodos Şövalyeleri, Almanlar ve diğer müttefikler ise Sigismund'un Macar birlikleriyle geride kaldı. Tarihçi Tuchman'ın aktardığı üzere, bu andan itibaren çatışmanın seyri çelişkili kaynaklar ve anlatı karmaşası nedeniyle bir kaleydoskopa dönüştü. Fransız süvari hücumu, tepe eteklerinde eğitimsiz Osmanlı öncü kuvvetlerini ezerek ilerlemeye çalıştı ancak sahadaki taktik karmaşa tarafların manevralarını belirsizliğe sürükledi.
-
4. 25 Eylül 1396
Ovada Çarpışma ve Müttefik Hatlarında Yaşanan Dağılma
Tepeler aşıldıktan sonra muharebe ovaya taştı ve burada şiddetli çatışmalar meydana geldi. Bu sırada ovada başıboş kalan binicisiz atların oluşturduğu bir izdiham yaşandı. Tarihçi Tuchman, bu atların bağlandıkları yerlerden kurtularak kaçışmış olabileceğini belirtir. Sahipsiz atların panik halinde geriye doğru koşuştuğunu gören Erdel ve Eflak birlikleri, Haçlı ordusunun yenildiğini ve günün kaybedildiğini varsaydı. Müttefik cephesindeki bu yanlış algı büyük bir çözülmeye yol açtı; Eflak ve Erdel kuvvetleri muharebe meydanını tamamen terk etti. Bu kitlesel ricat, ovada savaşmaya devam eden ana Haçlı gövdesini Osmanlı birlikleri karşısında tek başına bıraktı.
-
5. 25 Eylül 1396
Macar ve Müttefik Güçlerinin Kuşatmayı Önleme Direnişi
Müttefik unsurların kaçışının ardından Macar Kralı Sigismund, Rodos Üstadı ve Alman birlikleri cephede kalarak Osmanlı güçlerinin kuşatma manevrasını engellemek için umutsuz bir direnişe geçti. Çevreleme hareketini kırmak amacıyla verilen bu mücadelede her iki taraf da korkunç kayıplar verdi; kaynaklar yaşananları tarif edilemez bir katliam olarak aktarır. Osmanlı birliklerinin kanatlardan sarma baskısına karşı direnen Hristiyan kuvvetleri, sahadaki taktik üstünlüğü geri kazanmaya çalıştıysa da ağır kayıplar ve azalan muharebe gücü nedeniyle savunma hattı kritik bir baskı altında ezilmeye başladı.
-
6. 25 Eylül 1396
Sırp Ağır Süvarilerinin Müdahalesi ve Teslimiyet Anlaşması
Muharebenin kırılma anında Sultan Bayezid'in vasalı Stefan Lazarević komutasındaki bin beş yüz kişilik Sırp ağır süvari birliği savaşa dahil oldu. Bu takviye kuvvet Osmanlılar adına kesin zaferi getirdi ve Sigismund'un birliklerini tamamen çökertti. Kaçmaya ikna edilen Sigismund ve Rodos Üstadı, Hermann of Cilli'nin koruma sağlayan birlikleri sayesinde bir balıkçı teknesiyle Tuna'daki Venedik gemilerine sığındı. Sahada kalanlar arasında Nicholas II Garai'nin tanınmasının ardından varılan uzlaşmayla Macar ordusu teslim oldu. Böylece Haçlı ittifakı sahada bütünüyle imha edilerek kesin bir mağlubiyete uğradı.
-
7. 26 Eylül 1396
Esirlerin İdam Edilmesi ve Tuna Boyundaki Geri Çekilme
26 Eylül sabahı Sultan Bayezid, Rahova'daki Türk esirlerin katledilmesine duyduğu öfkeyle tüm esirlerin huzuruna getirilmesini emretti. Fidye ödeyebilecek Nevers, Coucy, D'Eu ve Boucicaut gibi yüksek soylular teşhis edilerek ayrıldı, yirmi yaş altındakiler köle yapıldı. Geriye kalan binlerce esir üçer dörder bağlanıp cellatlarca kafaları kesilerek veya uzuvları parçalanarak katledildi. Katliam sabahtan akşama kadar sürdü; kaynaklara göre idam edilenlerin sayısı 300 ile 3.000 arasında değişiyordu. Savaştan kaçıp Tuna Nehri'ndeki teknelere yüzerek ulaşmaya çalışanların çoğu teknelerin batması veya nehirde boğulması sonucu can verdi.
Sık Sorulan Sorular
Niğbolu Muharebesi ne zaman ve nerede gerçekleşti, sonucu ne oldu?
Niğbolu Muharebesi, 25 Eylül 1396 tarihinde Niğbolu, Bulgaristan konumunda gerçekleşti ve Osmanlı Zaferi ile sonuçlandı.
Niğbolu Muharebesi muharebesinde komutanlar ve asker sayıları neydi?
Osmanlı Devleti: Yıldırım Bayezid (Kuvvet: 20,000, Kayıp: 5,000) · Haçlı Ordusu: Sigismund (Kuvvet: 100,000, Kayıp: 40,000)
Niğbolu Muharebesi neden tarihsel açıdan önemlidir?
Son büyük Haçlı seferi başarısız oldu.